相应部35相应148经到151经,苦涅槃适宜经,无我涅槃适宜经,涅槃适宜之道经,内住弟子经

148 苦涅槃适宜经(第三经)


"比丘们,我将为你们教导适宜于涅槃的修行道路。你们要仔细聆听。(中略)比丘们,什么是适宜于涅槃的修行道路呢?


在此,比丘们,比丘以'眼是苦'来观察,以'色是苦'来观察,以'眼识是苦'来观察,以'眼触是苦'来观察,凡是以眼触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,也以'那也是苦'来观察。(中略)


以'舌是苦'来观察。(中略)


以'意是苦'来观察,以'法是苦'来观察,以'意识是苦'来观察,以'意触是苦'来观察,凡是以意触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,也以'那也是苦'来观察。


比丘们,这就是适宜于涅槃的修行道路。"


第三经终。


149 无我涅槃适宜经(第四经)


"比丘们,我将为你们教导适宜于涅槃的修行道路。你们要仔细聆听。(中略)比丘们,什么是适宜于涅槃的修行道路呢?


在此,比丘们,比丘以'眼是无我'来观察,以'色是无我'来观察,以'眼识是无我'来观察,以'眼触是无我'来观察,凡是以眼触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,也以'那也是无我'来观察。(中略)


以'意是无我'来观察,以'法是无我'来观察,以'意识是无我'来观察,以'意触是无我'来观察,凡是以意触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,也以'那也是无我'来观察。


比丘们,这就是适宜于涅槃的修行道路。"


第四经终。


150 涅槃适宜之道经(第五经)


"比丘们,我将为你们教导适宜于涅槃的修行道路。你们要仔细聆听。(中略)比丘们,什么是适宜于涅槃的修行道路呢?


比丘们,你们认为怎样?眼是常的还是无常的?"


"尊者,是无常的。"


"那么,凡是无常的,那是苦的还是乐的?"


"尊者,是苦的。"


"那么,凡是无常的、苦的、变易法的,适合将它看作'这是我的,这是我,这是我的自我'吗?"


"尊者,确实不是。"


"色是常的还是无常的?"


"尊者,是无常的。"(中略)


"眼识……眼触……(中略)凡是以意触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,那也是常的还是无常的?"


"尊者,是无常的。"


"那么,凡是无常的,那是苦的还是乐的?"


"尊者,是苦的。"


"那么,凡是无常的、苦的、变易法的,适合将它看作'这是我的,这是我,这是我的自我'吗?"


"尊者,确实不是。"


"比丘们,如此观察的多闻圣弟子,对眼厌离,对色厌离,对眼识厌离,对眼触厌离,(中略)凡是以意触为缘所生起的感受——无论是乐受、苦受还是不苦不乐受,对那也厌离。厌离后离贪;由于离贪而解脱。(中略)他了知:'不再有此后的轮回了。'


比丘们,这就是适宜于涅槃的修行道路。"


第五经终。


151 内住弟子经(第六经)


"比丘们,这梵行的修习,是没有内住弟子的,是没有老师(指烦恼)的。比丘们,有内住弟子、有老师的比丘,住于痛苦、不安乐。比丘们,没有内住弟子、没有老师的比丘,住于安乐、舒适。


比丘们,一个比丘如何是有内住弟子、有老师,而住于痛苦、不安乐的呢?


在此,比丘们,比丘以眼见到色后,生起了邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些(不善法)住在他的内心之中,那些邪恶不善法住在他的内心里,因此他被称为'有内住弟子'。那些(不善法)支配着他,那些邪恶不善法支配着他,因此他被称为'有老师'。(中略)


再者,比丘们,比丘以舌尝到味后,生起了邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些住在他的内心之中,那些邪恶不善法住在他的内心里,因此他被称为'有内住弟子'。那些支配着他,那些邪恶不善法支配着他,因此他被称为'有老师'。(中略)


再者,比丘们,比丘以意识知法后,生起了邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些住在他的内心之中,那些邪恶不善法住在他的内心里,因此他被称为'有内住弟子'。那些支配着他,那些邪恶不善法支配着他,因此他被称为'有老师'。


比丘们,比丘就是这样有内住弟子、有老师,住于痛苦、不安乐的。


比丘们,一个比丘如何是没有内住弟子、没有老师,而住于安乐、舒适的呢?


在此,比丘们,比丘以眼见到色后,不生起邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些不住在他的内心之中,那些邪恶不善法不住在他的内心里,因此他被称为'没有内住弟子'。那些不支配他,那些邪恶不善法不支配他,因此他被称为'没有老师'。(中略)


再者,比丘们,比丘以舌尝到味后,不生起邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些不住在他的内心之中,那些邪恶不善法不住在他的内心里,因此他被称为'没有内住弟子'。那些不支配他,那些邪恶不善法不支配他,因此他被称为'没有老师'。(中略)


再者,比丘们,比丘以意识知法后,不生起邪恶不善法——带有记忆和思量的、具有束缚性的。那些不住在他的内心之中,那些邪恶不善法不住在他的内心里,因此他被称为'没有内住弟子'。那些不支配他,那些邪恶不善法不支配他,因此他被称为'没有老师'。


比丘们,比丘就是这样没有内住弟子、没有老师,住于安乐、舒适的。


比丘们,这梵行的修习,是没有内住弟子的,是没有老师的。比丘们,有内住弟子、有老师的比丘,住于痛苦、不安乐。比丘们,没有内住弟子、没有老师的比丘,住于安乐、舒适。"


第六经终。


巴利语原版经文


SN.35.148/(3) Dukkhanibbānasappāyasuttaṃ

   148. “Nibbānasappāyaṃ vo, bhikkhave, paṭipadaṃ desessāmi. Taṃ suṇātha …pe… katamā ca sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā? Idha, bhikkhave, cakkhuṃ dukkhanti passati, rūpā dukkhāti passati, cakkhuviññāṇaṃ dukkhanti passati, cakkhusamphasso dukkhoti passati, yampidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi dukkhanti passati …pe… jivhā dukkhāti passati …pe… mano dukkhoti passati, dhammā dukkhāti passati, manoviññāṇaṃ dukkhanti passati, manosamphasso dukkhoti passati, yampidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi dukkhanti passati. Ayaṃ kho sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā”ti. Tatiyaṃ.


SN.35.149/(4) Anattanibbānasappāyasuttaṃ

   149. “Nibbānasappāyaṃ vo, bhikkhave, paṭipadaṃ desessāmi. Taṃ suṇātha …pe… katamā ca sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā? Idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhuṃ anattāti passati, rūpā anattāti passati, cakkhuviññāṇaṃ anattāti passati, cakkhusamphasso anattāti passati, yampidaṃ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi anattāti passati …pe… mano anattāti passati, dhammā anattāti passati, manoviññāṇaṃ anattāti passati, manosamphasso anattāti passati, yampidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi anattāti passati. Ayaṃ kho sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā”ti. Catutthaṃ.


SN.35.150/(5) Nibbānasappāyapaṭipadāsuttaṃ

   150. “Nibbānasappāyaṃ vo, bhikkhave, paṭipadaṃ desessāmi. Taṃ suṇātha …pe… katamā ca sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā? Taṃ kiṃ maññatha, bhikkhave, cakkhu niccaṃ vā aniccaṃ vā”ti?

   “Aniccaṃ bhante”.

   “Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vā taṃ sukhaṃ vā”ti?

   “Dukkhaṃ, bhante”.

   “Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ, kallaṃ nu taṃ samanupassituṃ– ‘etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

   “No hetaṃ, bhante”.

   “Rūpā niccā vā aniccā vā”ti?

   “Aniccā, bhante …”pe….

   “Cakkhuviññāṇaṃ… cakkhusamphasso …pe… yampidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tampi niccaṃ vā aniccaṃ vā”ti?

   “Aniccaṃ, bhante”.

   “Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vā taṃ sukhaṃ vā”ti?

   “Dukkhaṃ, bhante”.

   “Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ, kallaṃ nu taṃ samanupassituṃ– ‘etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

   “No hetaṃ, bhante”.

   “Evaṃ passaṃ, bhikkhave, sutavā ariyasāvako cakkhusmimpi nibbindati, rūpesupi nibbindati, cakkhuviññāṇepi nibbindati, cakkhusamphassepi nibbindati …pe… yampidaṃ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṃ sukhaṃ vā dukkhaṃ vā adukkhamasukhaṃ vā tasmimpi nibbindati Nibbindaṃ virajjati; virāgā vimuccati …pe… nāparaṃ itthattāyāti pajānāti. Ayaṃ kho sā, bhikkhave, nibbānasappāyā paṭipadā”ti Pañcamaṃ.


SN.35.151/(6) Antevāsikasuttaṃ

   151. “Anantevāsikamidaṃ bhikkhave, brahmacariyaṃ vussati anācariyakaṃ. Santevāsiko, bhikkhave, bhikkhu sācariyako dukkhaṃ na phāsu viharati. Anantevāsiko, bhikkhave, bhikkhu anācariyako sukhaṃ phāsu viharati. Kathañca, bhikkhu, santevāsiko sācariyako dukkhaṃ na phāsu viharati? Idha, bhikkhave, bhikkhuno cakkhunā rūpaṃ disvā uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa anto vasanti, antassa vasanti pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā santevāsikoti vuccati. Te naṃ samudācaranti, samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā sācariyakoti vuccati …pe….

   “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhuno jivhāya rasaṃ sāyitvā uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa anto vasanti, antassa vasanti pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā santevāsikoti vuccati. Te naṃ samudācaranti, samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā sācariyakoti vuccati …pe….

   “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhuno manasā dhammaṃ viññāya uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa anto vasanti, antassa vasanti pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā santevāsikoti vuccati. Te naṃ samudācaranti, samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā sācariyakoti vuccati. Evaṃ kho bhikkhave, bhikkhu santevāsiko sācariyako dukkhaṃ, na phāsu viharati.

   “Kathañca, bhikkhave, bhikkhu anantevāsiko anācariyako sukhaṃ phāsu viharati? Idha, bhikkhave, bhikkhuno cakkhunā rūpaṃ disvā na uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa na anto vasanti, nāssa anto vasanti pāpakā akusalā dhammāti Tasmā anantevāsikoti vuccati. Te naṃ na samudācaranti, na samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā anācariyakoti vuccati …pe….

   “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhuno jivhāya rasaṃ sāyitvā na uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa na anto vasanti, nāssa anto vasanti pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā anantevāsikoti vuccati. Te naṃ na samudācaranti, na samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā anācariyakoti vuccati …pe….

   “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhuno manasā dhammaṃ viññāya na uppajjanti pāpakā akusalā dhammā sarasaṅkappā saṃyojaniyā. Tyāssa na anto vasanti, nāssa anto vasanti pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā anantevāsikoti vuccati. Te naṃ na samudācaranti, na samudācaranti naṃ pāpakā akusalā dhammāti. Tasmā anācariyakoti vuccati. Evaṃ kho, bhikkhave, bhikkhu anantevāsiko anācariyako sukhaṃ phāsu viharati. Anantevāsikamidaṃ, bhikkhave, brahmacariyaṃ vussati Anācariyakaṃ santevāsiko bhikkhave, bhikkhu sācariyako dukkhaṃ, na phāsu viharati. Anantevāsiko, bhikkhave, bhikkhu anācariyako sukhaṃ phāsu viharatī”ti. Chaṭṭhaṃ.


“相应部35相应148经到151经,苦涅槃适宜经,无我涅槃适宜经,涅槃适宜之道经,内住弟子经” 的相关文章

相应部1相应5经 应断几何经

相应部1相应5经/应断几何经(诸天相应/有偈篇/祇夜)背景:这段经文发生在舍卫城。有一位天神来到世尊(佛陀)身边,恭敬地站在一旁,然后用偈颂向世尊提出了这样的问题:天神问道:"应当断除几种?应当舍弃几种?又应当进一步修习几种?超越几种束缚的比丘,才能被称为'已渡过暴流'(暴...

相应部1相应7经 未如实了知经

相应部1相应7经/未如实了知经(诸天相应/有偈篇/祇夜)背景:这段经文发生在舍卫城。有一位天神来到世尊身边,站在一旁,用偈颂对世尊说道:天神:"那些未如实了知法的人们,  被他人的言论所引导;  他们沉睡不醒,  现在是他们醒悟的时候了。"世尊回答道...

相应部1相应9经 渴望名誉经

相应部1相应9经/渴望名誉经(诸天相应/有偈篇/祇夜)这是在舍卫城发生的。有一位天神站在一旁,在世尊面前念诵了这首偈颂:"渴望名誉者在此无法调伏,心不专注者无法获得智慧。独自住在林中却放逸懈怠,无法越过死亡领域到彼岸。"世尊回答道:"舍弃傲慢心志专一,内心清净处处解脱。...

相应部1相应12经 欢喜经

相应部1相应12经/欢喜经(诸天相应/有偈篇/祇夜)这是发生在舍卫城的事。有一位天神来到世尊(佛陀)身边,站在一旁,用偈颂对世尊说:"有儿子的人因儿子而欢喜,有牛的人因牛而欢喜。人因执着而有欢喜,没有执着的人就不会欢喜。"世尊以偈颂回答:"有儿子的人因儿子而忧愁,有牛的...

相应部1相应13经 无与子同等经

相应部1相应13经/无与子同等经(诸天相应/有偈篇/祇夜)这件事发生在舍卫城。有一位天神来到世尊身边,恭敬地站在一旁,用偈颂对世尊说道:天神说:"世间没有比儿子更深的爱,没有比牛群更有价值的财富,没有比太阳更明亮的光芒,没有比海洋更广大的水体。"世尊回答说:"世间没有比...

相应部1相应20经 三弥提经

相应部1相应20经/三弥提经(诸天相应/有偈篇/祇夜)这是我亲身听闻到的:一时,世尊住在王舍城的温泉林。那时,尊者三弥提在夜晚后分时分起身,来到温泉处沐浴身体。沐浴完毕后,穿上一件衣服站在岸边擦干身体。这时,一位容貌殊胜的天神在深夜时分使整个温泉区域光明,来到尊者三弥提处。来到后,悬立空中,用偈颂对...