相应部35相应135经到138经,时机经(第二),乐于色经(第一),乐于色经(第二),非你们所有经(第一)
135 时机经(第二)
"比丘们,这是你们的收获!比丘们,这是你们的善获!你们已获得了修习梵行生活的机会。
比丘们,我曾见过名为'六触处地狱'的地狱。在那里,无论以眼见到什么色,都只见到不可意的色,而非可意的色;只见到不可爱的色,而非可爱的色;只见到不悦意的色,而非悦意的色。无论以耳听到什么声……(中略)无论以鼻嗅到什么香……(中略)无论以舌尝到什么味……(中略)无论以身触到什么触……(中略)无论以意识知什么法,都只识知不可意的法,而非可意的法;只识知不可爱的法,而非可爱的法;只识知不悦意的法,而非悦意的法。
比丘们,这是你们的收获!比丘们,这是你们的善获!你们已获得了修习梵行生活的机会。
比丘们,我曾见过名为'六触处天界'的天界。在那里,无论以眼见到什么色,都只见到可意的色,而非不可意的色;只见到可爱的色,而非不可爱的色;只见到悦意的色,而非不悦意的色。……(中略)无论以舌尝到什么味……(中略)无论以意识知什么法,都只识知可意的法,而非不可意的法;只识知可爱的法,而非不可爱的法;只识知悦意的法,而非不悦意的法。
比丘们,这是你们的收获!比丘们,这是你们的善获!你们已获得了修习梵行生活的机会。"
第二经终。
136 乐于色经(第一)
"比丘们,天与人乐于色、喜爱色、欢喜色。当色变坏、褪去、灭尽时,比丘们,天与人便住于痛苦之中。
比丘们,天与人乐于声、喜爱声、欢喜声。当声变坏、褪去、灭尽时,比丘们,天与人便住于痛苦之中。
乐于香……乐于味……乐于触……
比丘们,天与人乐于法、喜爱法、欢喜法。当法变坏、褪去、灭尽时,比丘们,天与人便住于痛苦之中。
然而,比丘们,如来、阿罗汉、正等正觉者,如实了知色的集起、灭没、乐味、过患与出离之后,不乐于色、不喜爱色、不欢喜色。当色变坏、褪去、灭尽时,比丘们,如来住于安乐之中。
声的……香的……味的……触的……
如实了知法的集起、灭没、乐味、过患与出离之后,不乐于法、不喜爱法、不欢喜法。当法变坏、褪去、灭尽时,比丘们,如来住于安乐之中。"
世尊说了这些。善逝说了这些之后,导师又进一步说了以下偈颂:
"色、声、味、香、触与法——一切所有,
凡被称为可意的、可爱的、悦意的,
只要它们存在之时。
对于包括天神在内的世间,
这些被认为是快乐的;
而当这些灭尽之处,
那对他们来说则被认为是痛苦的。
圣者们所见到的快乐,
是有身(五蕴身)的灭尽;
这与一切世间所见的,
恰恰是相反的。
别人称之为快乐的,
圣者们称之为痛苦;
别人称之为痛苦的,
圣者们了知那是快乐。
看啊!这法难以理解,
无智者在此迷惑;
对被遮蔽者来说是黑暗的,
对看不见者来说是一片漆黑。
但对善人来说是敞开的,
如同对看见者有光明一般;
不善解法道的人,
虽在近处却不了知。
被有贪所征服的人,
随逐于有贪的人,
落入魔的领域的人,
对他们来说,此法不易正觉。
除了圣者之外,
还有谁值得完全觉悟此道呢?
正确地了知此道之后,
无漏者们般涅槃。"
第三经终。
137 乐于色经(第二)
"比丘们,天与人乐于色、喜爱色、欢喜色。当色变坏、褪去、灭尽时,比丘们,天与人便住于痛苦之中。
乐于声……乐于香……乐于味……乐于触……
比丘们,天与人乐于法、喜爱法、欢喜法。当法变坏、褪去、灭尽时,比丘们,天与人便住于痛苦之中。
然而,比丘们,如来、阿罗汉、正等正觉者,如实了知色的集起、灭没、乐味、过患与出离之后,不乐于色、不喜爱色、不欢喜色。当色变坏、褪去、灭尽时,比丘们,如来住于安乐之中。
声的……香的……味的……触的……
如实了知法的集起、灭没、乐味、过患与出离之后,不乐于法、不喜爱法、不欢喜法。当法变坏、褪去、灭尽时,比丘们,如来住于安乐之中。"
第四经终。
138 非你们所有经(第一)
"比丘们,凡不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。
比丘们,什么不是你们的呢?
比丘们,眼不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。……(中略)舌不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。……(中略)意不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。
比丘们,譬如在这祇树园中,有草、木柴、树枝和落叶,若有人将它们搬走,或烧掉,或随意处置,你们会不会这样想:'有人在搬走我们,在烧我们,在随意处置我们'?"
"不会的,尊者。"
"那是什么原因呢?"
"尊者,因为那些既不是我们的自我,也不是属于我们自我的东西。"
"同样地,比丘们,眼不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。……(中略)舌不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。……(中略)意不是你们的,你们应当舍弃它。舍弃了它,将会给你们带来利益与安乐。"
第五经终。
巴利语原版经文
SN.35.135/(2) Khaṇasuttaṃ
135. “Lābhā vo, bhikkhave, suladdhaṃ vo, bhikkhave, khaṇo vo paṭiladdho brahmacariyavāsāya. Diṭṭhā mayā, bhikkhave, chaphassāyatanikā nāma nirayā. Tattha yaṃ kiñci cakkhunā rūpaṃ passati aniṭṭharūpaṃyeva passati, no iṭṭharūpaṃ; akantarūpaṃyeva passati, no kantarūpaṃ; amanāparūpaṃyeva passati, no manāparūpaṃ. Yaṃ kiñci sotena saddaṃ suṇāti …pe… yaṃ kiñci ghānena gandhaṃ ghāyati …pe… yaṃ kiñci jivhāya rasaṃ sāyati …pe… yaṃ kiñci kāyena phoṭṭhabbaṃ phusati …pe… yaṃ kiñci manasā dhammaṃ vijānāti aniṭṭharūpaṃyeva vijānāti, no iṭṭharūpaṃ; akantarūpaṃyeva vijānāti, no kantarūpaṃ; amanāparūpaṃyeva vijānāti, no manāparūpaṃ. Lābhā vo, bhikkhave, suladdhaṃ vo, bhikkhave, khaṇo vo paṭiladdho brahmacariyavāsāya. Diṭṭhā mayā, bhikkhave, chaphassāyatanikā nāma saggā. Tattha yaṃ kiñci cakkhunā rūpaṃ passati iṭṭharūpaṃyeva passati, no aniṭṭharūpaṃ; kantarūpaṃyeva passati, no akantarūpaṃ; manāparūpaṃyeva passati, no amanāparūpaṃ …pe… yaṃ kiñci jivhāya rasaṃ sāyati …pe… yaṃ kiñci manasā dhammaṃ vijānāti iṭṭharūpaṃyeva vijānāti, no aniṭṭharūpaṃ; kantarūpaṃyeva vijānāti, no akantarūpaṃ; manāparūpaṃyeva vijānāti, no amanāparūpaṃ. Lābhā vo, bhikkhave, suladdhaṃ vo, bhikkhave, khaṇo vo paṭiladdho brahmacariyavāsāyā”ti. Dutiyaṃ.
SN.35.136/(3) Paṭhamarūpārāmasuttaṃ
136. “Rūpārāmā, bhikkhave, devamanussā rūparatā rūpasammuditā. Rūpavipariṇāmavirāganirodhā dukkhā, bhikkhave, devamanussā viharanti. Saddārāmā, bhikkhave devamanussā saddaratā saddasammuditā. Saddavipariṇāmavirāganirodhā dukkhā, bhikkhave, devamanussā viharanti. Gandhārāmā… rasārāmā… phoṭṭhabbārāmā… dhammārāmā, bhikkhave, devamanussā dhammaratā dhammasammuditā. Dhammavipariṇāmavirāganirodhā dukkhā, bhikkhave, devamanussā viharanti. Tathāgato ca kho, bhikkhave, arahaṃ sammāsambuddho rūpānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavaṃ ca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā na rūpārāmo na rūparato na rūpasammudito. Rūpavipariṇāmavirāganirodhā sukho, bhikkhave, tathāgato viharati. Saddānaṃ… gandhānaṃ… rasānaṃ… phoṭṭhabbānaṃ… dhammānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā na dhammārāmo, na dhammarato, na dhammasammudito. Dhammavipariṇāmavirāganirodhā sukho, bhikkhave, tathāgato viharati”. Idamavoca bhagavā. Idaṃ vatvāna sugato athāparaṃ etadavoca satthā–
“Rūpā saddā rasā gandhā, phassā dhammā ca kevalā;
Iṭṭhā kantā manāpā ca, yāvatatthīti vuccati.
“Sadevakassa lokassa, ete vo sukhasammatā;
Yattha cete nirujjhanti, taṃ tesaṃ dukkhasammataṃ.
“Sukhaṃ diṭṭhamariyebhi, sakkāyassa nirodhanaṃ;
Paccanīkamidaṃ hoti, sabbalokena passataṃ.
“Yaṃ pare sukhato āhu, tadariyā āhu dukkhato;
Yaṃ pare dukkhato āhu, tadariyā sukhato vidū.
“Passa dhammaṃ durājānaṃ, sammūḷhettha aviddasu;
Nivutānaṃ tamo hoti, andhakāro apassataṃ.
“Satañca vivaṭaṃ hoti, āloko passatāmi;
Santike na vijānanti, maggā dhammassa akovidā.
“Bhavarāgaparetebhi bhavarāgānusārībhi.
Māradheyyānupannehi, nāyaṃ dhammo susambudho.
“Ko nu aññatra mariyebhi, padaṃ sambuddhumarahati;
Yaṃ padaṃ sammadaññāya, parinibbanti anāsavā”ti. Tatiyaṃ.
SN.35.137/(4) Dutiyarūpārāmasuttaṃ
137. “Rūpārāmā, bhikkhave, devamanussā rūparatā rūpasammuditā. Rūpavipariṇāmavirāganirodhā dukkhā, bhikkhave, devamanussā viharanti. Saddārāmā… gandhārāmā… rasārāmā phoṭṭhabbārāmā… dhammārāmā, bhikkhave, devamanussā dhammaratā dhammasammuditā. Dhammavipariṇāmavirāganirodhā dukkhā, bhikkhave, devamanussā viharanti. Tathāgato ca, bhikkhave, arahaṃ sammāsambuddho rūpānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā na rūpārāmo na rūparato na rūpasammudito. Rūpavipariṇāmavirāganirodhā sukho, bhikkhave, tathāgato viharati. Saddānaṃ… gandhānaṃ… rasānaṃ… phoṭṭhabbānaṃ… dhammānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā na dhammārāmo na dhammarato na dhammasammudito. Dhammavipariṇāmavirāganirodhā sukho, bhikkhave, tathāgato viharatī”ti. Catutthaṃ.
SN.35.138/(5) Paṭhamanatumhākaṃsuttaṃ
138. “Yaṃ, bhikkhave, na tumhākaṃ taṃ pajahatha. Taṃ vo pahīnaṃ hitāya sukhāya bhavissati. Kiñca, bhikkhave, na tumhākaṃ? Cakkhu, bhikkhave, na tumhākaṃ; taṃ pajahatha. Taṃ vo pahīnaṃ hitāya sukhāya bhavissati …pe… jivhā na tumhākaṃ taṃ pajahatha. Sā vo pahīnā hitāya sukhāya bhavissati …pe… mano na tumhākaṃ; taṃ pajahatha. So vo pahīno hitāya sukhāya bhavissati. Seyyathāpi, bhikkhave, yaṃ imasmiṃ jetavane tiṇakaṭṭhasākhāpalāsaṃ taṃ jano hareyya vā ḍaheyya vā yathāpaccayaṃ vā kareyya, api nu tumhākaṃ evamassa– ‘amhe jano harati vā ḍahati vā yathāpaccayaṃ vā karotī’”ti? “No hetaṃ, bhante”. “Taṃ kissa hetu”? “Na hi no etaṃ, bhante, attā vā attaniyaṃ vā”ti. “Evameva kho, bhikkhave, cakkhu na tumhākaṃ; taṃ pajahatha. Taṃ vo pahīnaṃ hitāya sukhāya bhavissati …pe… jivhā na tumhākaṃ; taṃ pajahatha. Sā vo pahīnā hitāya sukhāya bhavissati …pe… mano na tumhākaṃ taṃ pajahatha. So vo pahīno hitāya sukhāya bhavissatī”ti. Pañcamaṃ.